Το Βελανίδι στην Ιστορία..
Η πίκρα του βελανιδιού διαφέρει ανάλογα με το είδος του δέντρου. Αν και στην Οδύσσεια θεωρείται τροφή των χοίρων, το σπασμένο, αλεσμένο και ξεπικρισμένο βελανίδι είναι τροφή εξαιρετικά θρεπτική. Ο Ησιόδειος μύθος θέτει το βελανίδι σαν μια κύρια τροφή της προ-αγροτικής εποχής - αυτή που προηγήθηκε της 'χρυσής εποχής'. Πολλές πηγές της αρχαιότητας όπως ο Στράβων, ο Γαληνός, και ο Αππιανός, αναφέρουν πως σε ορεινά και φτωχά μέρη, το βελανίδι αποτελούσε εξ΄ανάγκης τροφή για τον χειμώνα. Δέντρο της κατ' εξοχήν άγριας ορεινής φύσης, η βελανιδιά είναι και ένα από τα cliche της φαντασιωμένης Αρκαδίας των αρχαίων ειδυλλίων. Ετσι και κατά τον Ηρόδοτο, το Δελφικό Μαντείο αναφέρεται σε Αρκάδες 'βαλανοφάγους' 1.
Η πίκρα του βελανιδιού διαφέρει ανάλογα με το είδος του δέντρου. Αν και στην Οδύσσεια θεωρείται τροφή των χοίρων, το σπασμένο, αλεσμένο και ξεπικρισμένο βελανίδι είναι τροφή εξαιρετικά θρεπτική. Ο Ησιόδειος μύθος θέτει το βελανίδι σαν μια κύρια τροφή της προ-αγροτικής εποχής - αυτή που προηγήθηκε της 'χρυσής εποχής'. Πολλές πηγές της αρχαιότητας όπως ο Στράβων, ο Γαληνός, και ο Αππιανός, αναφέρουν πως σε ορεινά και φτωχά μέρη, το βελανίδι αποτελούσε εξ΄ανάγκης τροφή για τον χειμώνα. Δέντρο της κατ' εξοχήν άγριας ορεινής φύσης, η βελανιδιά είναι και ένα από τα cliche της φαντασιωμένης Αρκαδίας των αρχαίων ειδυλλίων. Ετσι και κατά τον Ηρόδοτο, το Δελφικό Μαντείο αναφέρεται σε Αρκάδες 'βαλανοφάγους' 1.
Απόσπασμα από το άρθρο του C. Hart Merriam :
"Το βελανίδι, μια πιθανά παραμελημένη πηγή τροφής "
National Geographic
Αύγουστος 1918
'οτι μια τροφή με τόση μεγάλη πραγματική αξία παραβλέπεται σήμερα είναι μια από πολλές περιπτώσεις όπου ο σημερινός λευκός άνθρωπος δείχνει απρόθυμος να επωφεληθεί των φυσικών μεθόδων επιβίωσης των αυτοχθονων πληθυσμών (Ινδιάνων).
Ως φαίνεται, προτιμούμε καλλιέργειες που απαιτούν κοπιώδη κατεργασία του εδάφους, και πολυέξοδες φυτεύσεις και καλλιεργητικές φροντίδες, αντί των προϊόντων που μας δίνει η φύση άφθονα και ελεύθερα.
"Το βελανίδι, μια πιθανά παραμελημένη πηγή τροφής "
National Geographic
Αύγουστος 1918
'οτι μια τροφή με τόση μεγάλη πραγματική αξία παραβλέπεται σήμερα είναι μια από πολλές περιπτώσεις όπου ο σημερινός λευκός άνθρωπος δείχνει απρόθυμος να επωφεληθεί των φυσικών μεθόδων επιβίωσης των αυτοχθονων πληθυσμών (Ινδιάνων).
Ως φαίνεται, προτιμούμε καλλιέργειες που απαιτούν κοπιώδη κατεργασία του εδάφους, και πολυέξοδες φυτεύσεις και καλλιεργητικές φροντίδες, αντί των προϊόντων που μας δίνει η φύση άφθονα και ελεύθερα.
Μερικά ακόμα στοιχεία:
· Στα αρχαία Ελληνικά, 'άκυλος' ο καρπος της αριάς, 'φυγός' ο καρπός της ήμερης βελανιδιάς.
· Xερόμυλοι που έχουν βρεθεί σε αρχαιολογικές ανασκαφές προ-αγροτικών κοινωνιών σχετίζονται σε ορισμένες περιπτώσεις με επεξεργασία βελανιδιών.
· Oι αυτόχθονες Ινδιάνοι της πολιτείας Καλιφόρνια των ΗΠΑ έτρωγαν κατά κόρον ψωμί από βελανίδια. Ο γνωστός οικολόγος John Muir (1838-1914) το θεωρούσε σαν 'την πιο συμπικνωμένη και θρεπτική τροφή γιατί ήταν και ελαφριά και δεν χαλούσε με τον καιρό.
· O David Bainbridge, που ευφήβρε τον όρο balanoculture, μελέτησε τη χρήση του βελανιδιού από τους Ινδιάνους και υπολόγισε ότι χωριά μάζευαν σε λίγες εβδομάδες τόσα βελανίδια που θα μπορούσαν να συντηρήσουν έναν πληθυσμό χιλίων ατόμων για τρία χρόνια!
· Στα τέλη του 19ου αιώνα, η ταξιδιώτης και συγγραφέας Isabella Bishop, περιηγήθηκε σε χωριά Κούρδων όπου οι κάτοικοι έτρωγαν βελανίδια με φρέσκο πηγμένο γάλα.
· Στα αρχαία Ελληνικά, 'άκυλος' ο καρπος της αριάς, 'φυγός' ο καρπός της ήμερης βελανιδιάς.
· Xερόμυλοι που έχουν βρεθεί σε αρχαιολογικές ανασκαφές προ-αγροτικών κοινωνιών σχετίζονται σε ορισμένες περιπτώσεις με επεξεργασία βελανιδιών.
· Oι αυτόχθονες Ινδιάνοι της πολιτείας Καλιφόρνια των ΗΠΑ έτρωγαν κατά κόρον ψωμί από βελανίδια. Ο γνωστός οικολόγος John Muir (1838-1914) το θεωρούσε σαν 'την πιο συμπικνωμένη και θρεπτική τροφή γιατί ήταν και ελαφριά και δεν χαλούσε με τον καιρό.
· O David Bainbridge, που ευφήβρε τον όρο balanoculture, μελέτησε τη χρήση του βελανιδιού από τους Ινδιάνους και υπολόγισε ότι χωριά μάζευαν σε λίγες εβδομάδες τόσα βελανίδια που θα μπορούσαν να συντηρήσουν έναν πληθυσμό χιλίων ατόμων για τρία χρόνια!
· Στα τέλη του 19ου αιώνα, η ταξιδιώτης και συγγραφέας Isabella Bishop, περιηγήθηκε σε χωριά Κούρδων όπου οι κάτοικοι έτρωγαν βελανίδια με φρέσκο πηγμένο γάλα.
ΣΗΜΕΡΑ:
· Oι Κορεάτες καταναλώνουν αρκετα προιόντα από βελανίδι που βρίσκει κανείς σε όλα τα σούπερ μάρκετ, όπως αλεύρι, μακαρόνια, και ένα είδο ζελέ.
· Στην Κίνα σούπα βελανιδών και κάστανου σε brown sauce.
· Στην Τουρκία, ένα πηχτό ρόφημα από αλεσμένο βελανίδι, βανίλια, ζάχαρη, κλπ
· Στην Τυνισία, η λέξη για τη βελανιδιά στην τοπική διάλεκτο σημαίνει ΄το δέντρο που προσφέρει γέυμα'
(Πολλές απ αυτές τις πληροφορίες είναι από το βιβλίο του William Bryant Logan "Oak - The Frame of Civilization")
1Οδ.10.242 ΤΟΙΣΙ ΔΕ ΚΙΡΚΗ ΠΑ Ρ' ΑΚΥΛΟΝ ΒΑΛΑΝΟΝ ΤΕ ΒΑΛΕΝ ΚΑΡΠΟΝ ΤΕ ΚΡΑΝΕΙΗΣ ΕΔΜΕΝΑΙ, ΟΙΑ ΣΥΕΣ ΧΑΜΑΙΕΥΝΑΔΕΣ ΑΙΕΝ ΕΔΟΥΣΙΝ.
Homer Odyssey 10.242, Hesiod OD 233, Herod. 1.66, Hippocr R 55, Theophrastus HP 3.8; Lycophron, Alexandra 479-483; Cato DA 54.1, cf 1.7; Lucretius 5.939; Strabo 3.3.7, 15.3.18; Ovid, Fasti 4.395-402; Dioscurides MM 1.106; Pliny NH 16.1-25; Pausanias 8.1.6; Plutarch EC 993f; Galen AF 6.620-1, BM 6.777-8; Appian, Civil Law 1.50; Atheneus E 53d-54d; Sara Mason, 'Acornutopia?' in Food in Antiquity ed. John Wilkins et al, 1993
· Oι Κορεάτες καταναλώνουν αρκετα προιόντα από βελανίδι που βρίσκει κανείς σε όλα τα σούπερ μάρκετ, όπως αλεύρι, μακαρόνια, και ένα είδο ζελέ.
· Στην Κίνα σούπα βελανιδών και κάστανου σε brown sauce.
· Στην Τουρκία, ένα πηχτό ρόφημα από αλεσμένο βελανίδι, βανίλια, ζάχαρη, κλπ
· Στην Τυνισία, η λέξη για τη βελανιδιά στην τοπική διάλεκτο σημαίνει ΄το δέντρο που προσφέρει γέυμα'
(Πολλές απ αυτές τις πληροφορίες είναι από το βιβλίο του William Bryant Logan "Oak - The Frame of Civilization")
1Οδ.10.242 ΤΟΙΣΙ ΔΕ ΚΙΡΚΗ ΠΑ Ρ' ΑΚΥΛΟΝ ΒΑΛΑΝΟΝ ΤΕ ΒΑΛΕΝ ΚΑΡΠΟΝ ΤΕ ΚΡΑΝΕΙΗΣ ΕΔΜΕΝΑΙ, ΟΙΑ ΣΥΕΣ ΧΑΜΑΙΕΥΝΑΔΕΣ ΑΙΕΝ ΕΔΟΥΣΙΝ.
Homer Odyssey 10.242, Hesiod OD 233, Herod. 1.66, Hippocr R 55, Theophrastus HP 3.8; Lycophron, Alexandra 479-483; Cato DA 54.1, cf 1.7; Lucretius 5.939; Strabo 3.3.7, 15.3.18; Ovid, Fasti 4.395-402; Dioscurides MM 1.106; Pliny NH 16.1-25; Pausanias 8.1.6; Plutarch EC 993f; Galen AF 6.620-1, BM 6.777-8; Appian, Civil Law 1.50; Atheneus E 53d-54d; Sara Mason, 'Acornutopia?' in Food in Antiquity ed. John Wilkins et al, 1993
Ησίοδος - Εργα και ημέραι 232ff
ΤΟΙΣΙ ΦΕΡΕΙ ΜΕΝ ΓΑΙΑ ΠΟΛΥΝ ΒΙΟΝ, ΟΥΡΕΣΙ ΔΕ ΔΡΥΣ ΑΚΡΗ ΜΕΝ ΤΕ ΦΕΡΕΙ ΒΑΛΑΝΟΥΣ, ΜΕΣΣΗ ΔΕ ΜΕΛΙΣΣΑΣ
ΤΟΙΣΙ ΦΕΡΕΙ ΜΕΝ ΓΑΙΑ ΠΟΛΥΝ ΒΙΟΝ, ΟΥΡΕΣΙ ΔΕ ΔΡΥΣ ΑΚΡΗ ΜΕΝ ΤΕ ΦΕΡΕΙ ΒΑΛΑΝΟΥΣ, ΜΕΣΣΗ ΔΕ ΜΕΛΙΣΣΑΣ
